Κάπνισμα και κατάθλιψη

Δύο καταστάσεις αλληλοεξαρτώμενες που συχνά συνεμφανίζονται καθώς χαρακτηρίζονται και οι δύο από την ίδια διάθεση και κοινούς αιτιολογικούς παράγοντες. Οι μεταξύ τους αλληλεπιδράσεις έχουν γίνει αντικείμενο επιστημονικής έρευνας στον τομέα της ψυχολογίας και της ψυχιατρικής, της ενδοκρινολογίας, της βιοχημείας και άλλων ειδικοτήτων. Εκτιμάται ότι η κατάθλιψη συνδέεται με τις νευροχημικές αλλαγές που επιφέρει το κάπνισμα αλλά και, αντιστρόφως, ότι οι πάσχοντες μεμονωμένα επιδιώκουν να θεραπεύσουν τα αρνητικά συναισθήματα που συνοδεύουν την ασθένεια μέσω της νικοτίνης, ως αυτοθεραπεία (Dierker et al, 2002). Κατά τ' άλλα, η συσχέτιση των δύο αυτών καταστάσεων δύναται να στηρίζεται στη γενετική προδιάθεση του καθενός εκ των πασχόντων για εκδήλωση κατάθλιψης και επιρρέπεια στο κάπνισμα, καθώς και στο εξωγενές περιβάλλον που μπορεί να θέσει το υπόβαθρο για την εκδήλωση της νόσου και την έναρξη του καπνίσματος (Dierker et al, 2002). Σαφώς, επομένως, εξετάζεται αφ' ενός το ενδεχόμενο μιας αιτιώδους συνάφειας, όπου οι επιρροές είναι και προς τις δύο κατευθύνσεις, αλλά και αφ' ετέρου η πιθανότητα η συνεμφάνιση των δύο αυτών καταστάσεων να πραγματοποιείται εξ αιτίας κοινών παραγόντων που προδιαθέτουν τις δύο αυτές διαταραχές (Breslau et al, 1993).

http://weheartit.com/entry/52215988/via/findthepixiedust

Breslau N, Kilbey M, Andreski P, 1993. Nicotine Dependence and Major Depression: New Evidence From a Prospective Investigation. Arch Gen Psychiatry; 50(1):31-35.

Dierker LC, Avenevoli S, Stolar M, Merikangas KR, 2002. Smoking and Depression: An Examination of Mechanisms of Comorbidity. Am J Psychiatry; 159(6):947-953.

Depressione

Σχεδόν 120 εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από κατάθλιψη (Watson et al, 2015). Βασικότερη αιτία της κατάθλιψης θεωρείται το χρόνιο στρες (Rao et al, 2014). Όταν ο οργανισμός μας αισθάνεται κάποια απειλή -και με την έννοια αυτή εννοούμε κάθε είδους άγχος, πίεση, στενοχώρια, πείνα, κούραση- διαταράσσεται η ομοιόστασή μας και οπότε ενεργοποιείται ένας καταρράκτης γεγονότων ο οποίος ουσιαστικά έχει ως στόχο να την επαναφέρει. Όταν η αυξάνεται η συγκέντρωση στρεσογόνων καταστάσεων τότε πληθαίνουν οι πιθανότητες εμφάνισης νευροψυχιατρικών διαταραχών, συμπεριλαμβανομένων της κατάθλιψης.
Υπάρχουν διάφοροι τύποι κατάθλιψης οι οποίοι περιλαμβάνουν ποικίλα συμπτώματα και συνδυασμούς τους. Τα άτομα με κατάθλιψη διακρίνονται κυρίως από έλλειψη διάθεσης για δραστηριότητες που παλαιότερα τους προκαλούσαν το ενδιαφέρον, από προβλήματα ύπνου, μνήμης και συγκέντρωσης, από συναισθήματα φόβου, ενοχής και αναξιότητας, από άσχημες και απελπιστικές σκέψεις περί ζωής...

Sorrowing Old Man ("At Eternity's Gate") Van Gogh, 1890

Μια αυγή το φως δε φάνηκε

Βαθιά τα μάτια βασιλέψαν

Μια αυγή μου πήραν την ψυχή

Είδα τη νύχτα δίπλα μας να γέρνει

Τον άνεμο βροχή να φέρνει

Και να λυγίζει καλαμιά

Είδα τη νύχτα δίπλα μας να γέρνει

Μέσ' στις άδειες σου ματιές

έσταξε η πληγή το αίμα

Άστραψαν στερνή φορά τα μάτια

Μίλησαν στερνή φορά τα χείλη

Σμίξανε στερνή φορά τα χέρια...

Κι ήρθε πάλι η ερημιά

Είδα τη νύχτα δίπλα μας να γέρνει

Μέσ' στις άδειες σου ματιές

Έσταξε η πληγή το αίμα

Άστραψαν στερνή φορά τα μάτια

Μίλησαν στερνή φορά τα χείλη

Σμίξανε στερνή φορά τα χέρια

Κι ήρθε πάλι η ερημιά

Στίχοι: Γ. Στεφάνου

Ερμηνεία: Αρλέτα

Δεκάλογος περί ἀναχωρήσεως ἀπό αὐτήν τὴν ζωῆ

1. Ὤρα ἀναχωρήσεως, κάθε λεπτό καθ' ὅλο τὸ 24ὠρον.
2. Τὰ εἰσητήρια ἐκδίδονται στὸν οὐρανό ἀλλά πληρώνονται στὴ γῆ.
3. Τιμή εἰσητηρίου, αὐτό πληρώνεται μέ πολλῆ ἀγάπη, ὑπομονῆ, ἀγῶνες καὶ θυσίες.
4. Τὰ βρέφη δὲν πληρώνουν εἰσητήριο γιατί ταξιδεύουν στὴν ἀγκαλιά τῆς μητέρας ἐκκλησίας.
5. Τὸ εἰσητήριο εἶναι προσωπικό καὶ δέν μεταβιβάζεται σέ ἄλλο ἄτομο.
6. Οἱ ἐπιβάτες ταξιδεύουν χωρίς ἀποσκευές, οἱ ἄγγελοι τὶς ἔχουν μεταφέρει σέ προηγούμενο δρομολόγιο.
7. Εἰσητήριο μετ' ἐπιστροφής δέν ἐκδίδεται.
8. Χρήματα δέν μεταφέρονται, οἱ ἐπιβάτες τὰ ἔχουν καταθέσει στὴν τράπεζα τῶν ουρανῶν, οἱ ἀποδείξεις βρίσκονται στὰ χέρια τῶν πτωχῶν.
9. Δηλώσεις συμμετοχῆς δέν χρειάζονται , τὰ ὀνόματα τῶν ἐπιβατῶν εἶναι γνωστᾶ στὸν ὀδηγό τῆς ἀμαξοστοιχίας.
10. Εἰδοποιήσεις διὰ τὴν ἡμέρα ἀναχωρήσεως κάθε ἐπιβάτου δέν στέλνονται, γι' αὐτό πρέπει ὅλοι νὰ εἴμεθα πάντοτε ἔτοιμοι διά μετανοῖας, ἐξομοληγήσεως καὶ θεῖας κοινωνίας, γιά τὸ ταξίδι πρός τὴν αἰωνιότητα.

(ΟΡΘΟΔΟΞΟΝ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΝ ΔΥΝΑΜΙΣ)

Κυριακή 19 Ιανουαρίου 2014 Α.Η. 7.38'-Δ.Η. 17.34' Σελήνη 18 ημ. Των 10 Λεπρών, Μακαρίου του Αιγυπτίου

Κάθε μέρα που περνάει ανατέλλεις ένα λεπτό νωρίτερα και δύεις ένα λεπτό αργότερα. Μπορείς έτσι να με φωτίζεις και να με ζεσταίνεις περισσότερη ώρα. Πόσο μεγαλώνεις τη μέρα μου από ψηλά -σίγουρα ένα λεπτό δεν κάνει τη διαφορά, αλλά μέσα σε μία εβδομάδα μπορώ και περπατώ στα φωτεινά πιο αργά από τις προάλλες.. μα και με βρίσκει το ξημέρωμα πιο νωρίς από πριν. Την ίδια χρονική διάρκεια ζούμε εμείς εδώ κάτω -δεν ξέρω για 'σένα εκεί ψηλά- αλλά το φως σου μάς αλλάζει το κάθε τι που έχουμε προγραμματίσει, μάς τονώνει, μάς φτιάχνει τη διάθεση, μάς ανοίγει την όρεξη για καινούργια πράγματα. Και θέλουμε να ξεχυθούμε στους δρόμους, να ξεφύγουμε από τα ανήλιαγα σοκάκια και τα καταγώγια και να περπατήσουμε δίπλα στη θάλασσα, να μας χτυπήσει αέρας που ζέστανες.

Ηλιοβασίλεμα στην Καστοριά

Όταν τ' απόγευμα κρυφτείς τρέμω λίγο στη στάση στην Τσιμισκή.. και όταν ξημερώσεις αποκοιμιέμαι με την Ηώ να χρυσαφίζει τα όνειρά μου. Που ακόμα κι εκεί εσύ βασιλεύεις, με το άρμα σου το πύρινο και τη λάμψη σου τη φλογερή. Ούτε εσύ είσαι σταθερός, ούτε εμείς. Αλλάζεις μέρα με τη μέρα κι εμείς σ' ακολουθούμε θέλοντας και μη. Εσύ τα αλλάζεις όλα. Από εσένα αρχίζουν όλα και σε εσένα καταλήγουν.

Λογική ή Συναίσθημα;

Μα καλά, είμαστε σοβαροί; Από πού και έως πού η λογική βοηθάει τον άνθρωπο; Προσωπικά, το μόνο που βλέπω είναι να σε περιορίζει και να σε στριμώχνει σε γωνίες εγκαταλελειμμένων δίπατων. Μη σου πω σε στενά με ξεχειλισμένους κάδους απορριμάτων. Σε πετάει στον ακάλυπτο να σε ελεούν απλόχερα περιστέρια και δεκαοχτούρες από τα 15 μέτρα. Έτσι εξηγείται γιατί ο Σκεπτόμενος Άνθρωπος του Ροντέν έχει σκυμμένο το κεφάλι του -δεν τον συμφέρει να το σηκώσει ψηλά.

Τι το κουράζεις; Μόνο το συναίσθημα μπορεί να σου δείξει το δρόμο τον αληθινό. Αλλά μην πλανιέσαι, γιατί και η αλήθεια είναι σχετική και πάντα υποκειμενική. Πονάει η αλήθεια. Και η λογική πονάει. Μα τι πιο αληθινό από τα αισθήματα; Δεν είναι τυχαίο που νιώθεις ανάλαφρος όταν ακολουθείς το δρόμο που σου υποδεικνύει η καρδιά σου.

Γιατί άραγε; Λέω 'γω τώρα ρε παιδί μου. Και τι να κάνεις στο κάτω κάτω; Να ψάξεις στο μυαλό και να χαθείς στους λαβυρίνθους του; Και ποια Αριάδνη θα σε σώσει βρε κακομοίρη..; Μήπως δεν πελαγώνεις στη θάλασσα συναισθημάτων που κρύβεις μέσα σου και θέλεις να φωνάξεις για βοήθεια; Άδικος κόπος! Πάει, έφυγε το ναυαγοσωστικό. Και άντε βρίσκεις κουράγιο και δύναμη να κολυμπήσεις. Και άντε γλιτώνεις από τις τύψεις και τις ερινύες που σε κηνυγάνε σα σκυλόψαρα. Άντε και καταφέρνεις να βγεις στην υποτιθέμενη πολυπόθητη στεριά. Και μετά τι; Άντε τώρα να συμμαζευτείς.

Διότι η λογική σε συμμαζεύει. Ο νους σε τακτοποιεί. Σε στενά συρταράκια και κρυφά ντουλαπάκια και κλείνει τις αναμνήσεις σου σε χαρτόκουτα στο πατάρι. Γιατί βρε λογική παλιο!@# χώνεσαι και επεμβαίνεις; Ποιος σε όρισε δικηγόρο του διαβόλου -γιατί κακά τα ψέματα, η λογική είναι αυτή που λέει του στραβού το δίκιο. Και σε συστέλλει. Η καρδιά, αντίθετα, είναι αυτή που σε ανακατώνει. Εσένα και όλους γύρω σου. Και όταν κάτι το ανακατώνεις, είναι επόμενο να παίρνει αέρα και να ανανεώνεται. Άμα πάρει πολύ αέρα, βέβαια, τη χάνεις τη μπάλα. Τι να πεις και τι ν'αφήσεις. Κλασσικά, όλα είναι θέμα επιλογής. Λογική ή Συναίσθημα; Και αν είσαι αδύναμος, χωρίς ισχυρή θέληση να διαλέξεις, τότε κλάφ'τα Χαράλαμπε. Ναι, εσύ Χαράλαμπε. Και όποιος άλλος Χαράλαμπος.